Lachgas, vitamine B12 en zenuwschade

Hoe ontstaat de schade?

Vitamine B12 bevat het element kobalt. Lachgas oxideert dat kobalt in de werkzame vormen van B12, waardoor enzymen die het lichaam nodig heeft voor de aanmaak en het onderhoud van de myelineschede — de beschermlaag rond zenuwen — worden geremd. Daardoor stapelen de stoffen homocysteïne en methylmalonzuur zich op. De schade treft vooral de achterstrengen van het ruggenmerg en de zenuwen in armen en benen. Deze uitleg is gebaseerd op een medisch-wetenschappelijke publicatie en DrugsInfo.

Klachten om serieus te nemen

• tintelingen of een doof gevoel in handen en voeten;
• krachtverlies of uitvalsverschijnselen in armen of benen;
• onzeker lopen of evenwichtsproblemen.

Hoe stelt een arts de diagnose?

Een arts doet neurologisch onderzoek en laat bloed prikken. Naast vitamine B12 wordt gekeken naar homocysteïne en methylmalonzuur, omdat die beter laten zien of B12 in het lichaam nog werkt. Een normale B12-waarde sluit een probleem niet uit: in de medische literatuur wordt die bij 20 tot 40 procent van de patiënten beschreven.

Behandeling en herstel

De belangrijkste stap is stoppen met lachgas. Artsen geven daarnaast hooggedoseerde vitamine B12, en fysiotherapie helpt bij het herstel van kracht en coördinatie. Volgens DrugsInfo is de schade meestal te behandelen. Hoe snel en hoe volledig iemand herstelt, verschilt per persoon; bij ernstige schade kan herstel lang duren of onvolledig blijven.

Hoe vaak komt het voor?

Volgens het RIVM daalde het aantal patiënten met lachgasgerelateerde klachten bij neurologen fors na het verbod, maar nemen meldingen van neurologische klachten bij het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum sinds 2024 weer toe. Een landelijk volledige registratie bestaat niet.